Binnen een half uur is het duidelijk.
In dit team houden ze het veilig.
Emoties worden niet besproken,
zorgvuldig weggepoetst.

Feedback als grap

Feedback wordt al helemaal niet gegeven.
Alleen verpakt in een grap,
een algemene opmerking voor niemand in het bijzonder bedoeld (dus wel)
of met een hele grote strik eromheen:
Verkleinwoorden, lange zinnen, veel verzachtende woorden na de kritiek.

Ze kijken mij aan bij een boodschap die voor een collega bedoeld is.

Complimenten geven is blijkbaar net zo spannend.
Want ook dan kijken ze mij aan en spreken ze in de derde persoon over elkaar.
Na twee uur besluit ik het aan te gaan.

Ik benoem wat ik zie gebeuren. 
Ook benoem ik dat de sfeer gespannen voelt op het moment dat er een poging tot feedback geven gedaan wordt.

(Ik zeg niet dat het voor mij spannend voelt
En ik check ook niet of ik de enige ben die spanning voelt.
Waarom durf ik dat eigenlijk niet te zeggen?)

Ontkenning

Het team kijkt me schaapachtig aan.
Ik zie mensen knikken als teken van herkenning.
De ja-knikkers houden acuut op met knikken, als één van teamleden zegt:
“Nee hoor, wij vinden dat niet spannend.
Wij geven elkaar regelmatig feedback”

En ik? Ik druip met de staart tussen de benen af.

Misschien zie ik het wel verkeerd…?
Ik voel me gefrustreerd en onzeker:
“Ik ben een slechte teamcoach”, gonst het door mijn hoofd.

Ik besluit een pauze in te lassen.
In de pauze loop ik een rondje, 
want mijn hoofd maakt overuren.
En ik ben niet echt aardig voor mezelf.
Onder deze omstandigheden kan ik niet presteren.

Tijdens het lopen kom ik langzaam tot bezinning.
Dit team heeft een aantal ongeschreven regels over hoe ze omgaan met elkaar:
welk gedrag ze accepteren en wat taboes zijn.
Je haalt ze zo uit deze tekst, dus ik zal ze niet opschrijven.

Groepsdruk en ongeschreven regels

Ik realiseerde me weer wat een magnetisch effect er uit gaat van die ongeschreven regels.
Intuïtief voel je ze gelijk aan.
En iedereen die zich bij het team aansluit
past zich zo snel mogelijk aan die regels aan.
Want dat scheelt een hoop gedoe.
Dit fenomeen heet in de sociale psychologie groepsdruk.

Dit team oefent op elkaar en ook op mij (onbewust) druk uit om het vooral veilig en leuk te houden.
Want zo zijn ze dat gewend.
Door het te benoemen haal ik het team uit de comfortzone.
En dan zijn er altijd wel een paar teamleden die ervoor zorgen dat het team weer terug naar de vertrouwde gewoontes gaat.
Terug naar het comfortabele. De status quo.

Na de pauze zit er voor mij maar een ding op: volhouden.
Door opnieuw het teamgedrag te benoemen
En de ja-knikkers uit te nodigen om het ja-knikken toe te lichten

Desgevraagd herkennen de ja-knikkers mijn spanning heel goed.
Ze vinden het belangrijk dat teamleden elkaar meer scherp gaan houden.
Ze geloven dat het team dan veel meer kwaliteit gaat leveren.
En dat mensen zich beter aan afspraken gaan houden.
Maar het is zo spannend in dit team!

Daarom knikken ze ja maar zeggen geen ja.
En laten ze zich zo makkelijk de mond snoeren.

Beweging

Nu het op tafel ligt durven meer teamleden iets te zeggen. 
Ze gaan tegen de stroom in door te zeggen dat ze het helemaal niet zo goed vinden gaan.
Ineens is er ruimte voor nieuwe meningen.

Andere mensen dan normaal krijgen invloed.
Ben je er dan?
Nee, zeker niet. Maar het is wel een mooie eerste stap.

De moraal?
Monique Bolung (waar ik veel van leerde) zei ooit tegen mij:
“Annemiek, dat team gaat niet uit haar comfortzone komen als jij erin blijft zitten”.

Als manager of teamcoach doorbreek je de teamcultuur alleen maar als je tegen de stroom in durft te gaan. Juist als het spannend wordt.

Met andere woorden:
voel waar de spanning zit en ga die spanning aan
door precies dat te doen waarvan het team je onbewust probeert te weerhouden.
En houd vol! Lange tijd.

Net zolang tot het oude teamgedrag langzaam uitdooft
en plaatsmaakt voor nieuw gedrag.

Om het teamgedrag te veranderen moet je eerst scherp hebben
welke ongeschreven regels het huidige teamgedrag in stand houden.
Daarna zal je tegen de stroom in moeten gaan.

Luie teamcoaching met grote impact

Je bent teamcoach en je wil met minder energie meer bereiken met teams. Zodat het team proactiever wordt, meer urgentie gaat ervaren en elkaar scherp houdt op gemaakte afspraken. Zonder dat jij moet blijven trekken. Je wilt dat veranderingen duurzaam zijn. Niet dat alles na een korte opleving weer in elkaar ploft. Je bent teamcoach met al behoorlijk wat coachingsvaardigheden op zak.
Komt dit je bekend voor? Dan is dit programma iets voor jou.

Klik hier voor meer informatie.

Leidinggeven aan teams

Wil je meer slimme teaminterventies leren? Als leider meer voor elkaar krijgen met minder energie? 
Kijk dan eens verder, naar ons trainingsaanbod voor leidinggevenden. 

De prijs van de juiste interventie

  Triggers om hard te werken We zitten met een groep teamcoaches en leidinggevenden.Ik vraag hen welke uitspraken vanuit hun teamshen triggeren om harder te gaan werken dan handig is. Ik deel eerst mijn eigen trigger-uitspraken. Komen ze:‘Ik weet niet of we nu...

Wat als niet iedereen evenveel verantwoordelijkheid pakt?

Scheve verantwoordelijkheid in het team We zijn met een groot zorgteam aan het werk.Ze willen en moeten groeien in zelfstandigheidwant het management is meer op afstand komen te staan.Bovendien hebben ze een flinke professionaliseringsslag te maken samen. Omdat er...

Verleiden of managen? That’s the question

  Tijdens een teamcoaching zie ik een manager worstelen om zijn teammee te krijgen met een aankomende verandering. Ik heb bewondering voor zijn geduld om steedsopnieuw hetzelfde gesprek met zijn team aan te gaan.Keer op keer de voordelen van de verandering te...

De teamcoaches gaan met de billen bloot

  Onze eigen samenwerking onder de loep Annemieke en ik hebben onze strategiedagen. We werken met een eigen werkvorm: allebei leggen we de ongeschreven regels van Firijn op tafel. 'Als je je aan een afspraak onttrekt, kom je daar gemakkelijk mee weg.' Au. We...

Duivels dilemma voor managers

  Tijdens het programma ‘leidinggeven aan teams’spreken we met een groep managers over de dynamiek tussen de oudeen de jonge garde in teams.We vragen de managers naar welke ‘garde’ hun aandacht vooral uitgaat. Angst voor vertrekkende medewerkers Een greep uit de...