Wen d’r maar aan

Wen d’r maar aan

“Je hebt toen gewoon zelf de beslissing genomen

om haar contract niet te verlengen.
Ik ben daar eerlijk gezegd nog steeds boos over” zegt Adriana.
De verontwaardiging druipt van haar gezicht.
Ze slaat haar armen over elkaar en gaat er eens goed voor zitten.
Kin omhoog, klaar voor de aanval.

Ik ben aan de slag met een team waar de samenwerking niet echt lekker loopt. Tica, de leidinggevende, weet niet meer hoe ze er beweging in kan krijgen. Ze heeft mij gevraagd om aan te schuiven.
En ik val met m’n neus in de boter.

Wat er meestal gebeurt

Tica schuift heen en weer op haar stoel.
Ze is duidelijk ongemakkelijk met zoveel gerichte pijlen.
“Ja, ik vind het ook niet altijd de makkelijkste besluiten om te nemen.
Maar ik vind het jammer, dat je blijkbaar niet het vertrouwen hebt
dat ik alles goed heb overwogen.
Dat vind ik eerlijk gezegd heel pijnlijk”

De spanning is inmiddels om te snijden.

Ik vraag of dit vaker gebeurt.

“Je bedoelt dat we elkaar ter verantwoording roepen bedoel je?” zegt Adriana.
Naast haar knikt Steffie driftig mee.

Strategisch aankijken

“Bijvoorbeeld” zeg ik terwijl ik Timo aankijk.
Hij heeft tot nu toe z’n mond gehouden.

“Meestal wel”, zegt hij schoorvoetend.

“En wat vind je daarvan?” vraag ik.

“Eerlijk gezegd vind ik het hoogst ongemakkelijk.
Ik zie dat Tica haar stinkende best doet voor het team.
Ik vind haar juist heel zorgvuldig.
Toch lijkt het nooit goed genoeg.” Zegt Timo rustig.

Adriana snuift. Maar Kira knikt met Timo mee.

“Wat ik jullie zie doen komt in de beste teams voor” zeg ik.
“Willen jullie weten wat?”

De nieuwsgierigheid is gewekt.
Tenminste iedereen is nu alert.
Oké, Adriana is nog niet helemaal aangehaakt.
Maar je kunt ook niet alles hebben 😉

“Hebben jullie helder wie welke rol heeft?” vraag ik.

“Tuurlijk” zegt Adriana.

Een duidelijke boodschap

“Mooi, dan is het jullie dus volkomen duidelijk dat
er hier maar één iemand is die beslist over of contracten
wel of niet worden verlengd” ga ik door.

Adriana kijkt me glazig aan.

“Namelijk Tica want dat is de leidinggevende.
Zij gaat over contracten en andere personele zaken.
Dat kan ze uiteraard met jullie bespreken.
Maar zij neemt uiteindelijk de beslissing. En niemand anders.
Of je dat nu leuk vindt of niet. Wen d’r maar aan!
Ik vind het dan best gek als je beslissingen die zij volkomen terecht
neemt ter discussie stelt. Zeker wanneer dit keer op keer gebeurt.”

Ik zie bij Tica een kwartje vallen. Ze gaat rechtop zitten.

Steffie begint aarzelend “Ja, als je het zo zegt”.

“Maar wat als we het er niet mee eens zijn” houdt Adriana nog even vol.

Effect op de samenwerking

“Dat kan natuurlijk gebeuren.
Maar heel eerlijk, er zijn vast wel vaker beslissingen door Tica
genomen waar jullie het niet mee eens waren.
Blijkbaar voelde je deze keer geroepen om er keer op keer op terug te komen.
En wat is daarvan het effect op het team?” vraag ik.

Wat volgt is een mooi gesprek waarin ze het hebben over dat Adriana zich niet gehoord voelde in haar roep om ondersteuning.
En Tica aan kon geven dat ze niet altijd alles kan delen met het team,
maar dat ze met de beste intenties voor het team keuzes maakt.
Ook als dit soms niet zo lijkt.

Je plek

Met Tica praat ik na afloop nog even na over het innemen van haar plek.
Ze liet zich regelmatig verleiden om uit te gaan leggen wat ze had gedaan.
Nu is haar duidelijk dat het soms slimmer is om uit te leggen dat de beslissing aan haar is.
Dat voelt voor haar ongemakkelijk.
Ook voor haar geldt wen d’r maar aan.
Ze is nu eenmaal de leidinggevende, of ze dat nu leuk vindt of niet.

Over Firijn

Firijn ontgrendelt de kracht van groepen.

Er zit zoveel meer in een soepel werkend team. Meer plezier, meer inzet, meer commitment, meer snelheid en vooral: meer resultaat. In omzet, in klanttevredenheid, in prestaties, in efficiency, in kwaliteit. Om dat er uit te halen, moet je soms wél stevig ingrijpen. En dan heb je aan ons een goeie.
We hebben een behoorlijk afwijkende werkwijze van de meeste andere coaches.

In alles wat we doen nemen we de groep als geheel als uitgangspunt – niet het individu. Omdat we geloven dat échte verandering, verandering die blijft, alleen in de onderlinge dynamiek kan plaatsvinden. Het is de interactie die teams kan bouwen en breken.

Ben je geïnteresseerd geraakt? Aarzel in dat geval niet om contact met ons op te nemen. Wij zijn er voor je. En voor je team.

Wil je meer verhalen en tips over hoe je met minder energie meer uit je samenwerking kunt halen?

Samenwerken voor gevorderden staat boordevol herkenbare teamverhalen, met praktische tips om van elke samenwerking een feestje te maken. Bestel hier de paperback of het e-book.

Hoe drie letters het verschil maken in teamcoaching

Hoe drie letters het verschil maken in teamcoaching

Ons vorige blog sloten we af met een cliffhanger waarop we een vervolg beloofden.

We namen je mee in het verhaal van een team dat ontdekte hoeveel lucht en energie er ontstaat als verwachtingen expliciet worden uitgesproken.
En als daar een duidelijk antwoord op komt.

We gaven aan dat de leidinggevende zichzelf behoorlijk in de penarie gewerkt had met één drieletterig woord.

We nemen je nog even mee naar de uitspraak van de leidinggevende,
die hij deed in reactie op het probleem waar het team nu al een tijd mee worstelde: “Wat kunnen wij doen om dit probleem tot een goede oplossing te brengen?”

Het zit ‘m in het woordje wij.

Een woord dat vraagt om zorgvuldig en bewust gebruik,
omdat je voor je het weet je eigen graf graaft.

Peter, de leidinggevende uit dit verhaal had met zijn team afgesproken
dat het rooster hun verantwoordelijkheid was.
En problemen rond het rooster ook.

De vraag “wat kunnen wij doen om…”
suggereert dat het probleem ook van hem is.
Dat hij gaat bijdragen aan de oplossing. 

Vervang het woordje ‘wij’ door ‘jullie’ en het klinkt al heel anders:

“Wat kunnen jullie doen om dit probleem tot een goed oplossing te brengen?”

Merk je het verschil?

Het lijkt futiel.
Dat ene woordje.

Maar het gebruik van dat woord impliceert veel:
– Dat jij op de een of andere manier (mede)verantwoordelijk wordt voor een probleem waarvan je vindt en hoopt dat het team dit oppakt en oplost
– Dat je het team afhankelijk maakt of houdt van jou
– Dat je de aandacht op jezelf vestigt in plaats van dat je zorgt dat het team met elkaar zaken oplost.

Ben je leidinggevende? Dan gebruik je soms wij en soms jullie.
Als jij vindt dat je onderdeel van het probleem en de oplossing bent vanuit jouw rol, gebruik dan wij.
Als jij wil en vindt dat je team het zelf heeft op te lossen,
dan gebruik je jullie.
Als je die afweging steeds bewust maakt, is er niks aan de hand.

Ben je teamcoach? Dan gebruik je nooit wij.
Als wij onszelf dat woord horen gebruiken,
dan weten we dat we ingezogen zijn.
We zijn onderdeel geworden van de kudde.

Dan hebben we te weinig afstand om patronen
scherp te zien en waar nodig rake klappen uit te delen.

Een prachtige kans dus.
Je hoeft maar één woordje te onthouden
en je voorkomt een hoop ellende!

Over Firijn

Firijn ontgrendelt de kracht van groepen.

Er zit zoveel meer in een soepel werkend team. Meer plezier, meer inzet, meer commitment, meer snelheid en vooral: meer resultaat. In omzet, in klanttevredenheid, in prestaties, in efficiency, in kwaliteit. Om dat er uit te halen, moet je soms wél stevig ingrijpen. En dan heb je aan ons een goeie.
We hebben een behoorlijk afwijkende werkwijze van de meeste andere coaches.

In alles wat we doen nemen we de groep als geheel als uitgangspunt – niet het individu. Omdat we geloven dat échte verandering, verandering die blijft, alleen in de onderlinge dynamiek kan plaatsvinden. Het is de interactie die teams kan bouwen en breken.

Ben je geïnteresseerd geraakt? Aarzel in dat geval niet om contact met ons op te nemen. Wij zijn er voor je. En voor je team.

Ga je eens als team gedragen

Ga je eens als team gedragen

Werk je in of met een team met zelfstandige professionals? Wordt er regelmatig geklaagd over hoge werkdruk? Grote kans dat iedereen zelf het wiel aan het uitvinden is. Hoog tijd om je te gaan gedragen als team.

“En dan vraagt ze ook nog aan mij of ik op de afdeling ga werken!

Ik snap het gewoon niet. En ik weet ook helemaal niet of ik dat wil.
En of ik dat erbij kan hebben” snikt Marja.
Haar tranen zijn net opgedroogd van de huilbui die ze zojuist had.

Ze werkt zich helemaal te pletter.
Weet bijna niet hoe ze het allemaal voor elkaar moet krijgen.
Op deze manier vindt ze er in ieder geval
helemaal niets meer aan.

Wat zelfstandige professionals onder druk doen

Ik ben aan de slag met een team verpleegkundigen.
Ze werken allemaal als zelfstandige professionals.
Hebben enorm veel passie voor hun patiënten en hun vak.
Dat noemen wij hart- en -ziel teams.

De keerzijde van deze teams is dat die
keigoede professionals het vaak
allemaal alleen gaan zitten uitvogelen.
Soms omdat ze vinden dat ze het zelf het beste weten,
soms omdat ze bang zijn om door de mand te vallen.
Er wordt in deze teams in ieder geval keihard gewerkt.
Maar de vraag is of er ook slim wordt gewerkt.

Van jouw probleem een teamprobleem maken

Ik stel Marja daarom de vraag:
“Heb je dit met je collega’s besproken?”

Ze kijkt me even verdwaasd aan.
“Hoe bedoel je?”

“Nou, met je collega verpleegkundigen?
Dit heeft toch ook impact op hun werkzaamheden.” zeg ik.

“Je bedoelt dat we dit in het team bespreken?” vraagt Marja.

“Ja, natuurlijk!”, zegt Steffi, “Dat zou wel slim zijn.
Want als jij op die afdeling gaat werken dan kunnen wij
niet meer op je terugvallen voor het testen van patiënten.
Dus dat gaat ons ook zeker aan.”

De rest van het team knikt instemmend.

Voor het eerst heb ik het idee dat het team zich ook als team begint te gedragen.

Marja slaakt een zucht van verlichting.
Er lijkt letterlijk een last van haar schouders te vallen.
“Dat zou ik wel fijn vinden” zegt ze nog wat aarzelend.

Wanneer je pas echt een team bent

“Dan kunnen we samen de gevolgen voor ons team
en voor de patiënten doornemen.
Samen een besluit nemen of we dit slim vinden, wie het gaat doen en wat we daarvoor moeten laten.
En dat terugkoppelen aan de manager.” zegt Steffi.
Die moet dan beslissen of ze het nog steeds verstandig vindt om een van ons op de afdeling in te zetten.

“Zullen we het nu meteen even op een rijtje zetten?
Dat geeft jou misschien rust, toch Marja?” Winnie pakt voortvarend door.

Wat volgt is een levendig gesprek over de voor- en
nadelen van de inzet van Marja op de afdeling.
Ze komen met elkaar tot een plan dat ze in een
volgend overleg met het MT gaan bespreken.

Bundelen van krachten

De kracht van dit soort teams
is dat ze heel veel zelfstandig op kunnen lossen.
Maar in hun drang naar vrijheid en zelfstandigheid
slaan ze soms door.

Zo wordt er soms door meerdere teamleden aan hetzelfde gewerkt.
Terwijl iedereen klaagt over de hoge werkdruk.
Zonde van de tijd en de energie.

Door met elkaar stil te staan bij wat je als team
samen wilt doen en wat vooral niet
kun je echt de individuele krachten bundelen
en verspilling van tijd en energie voorkomen.

Wil je ook leren hoe je met simpele, luie interventies soms veel meer voor elkaar krijgt in teams? Met minder energie meer bereiken? Kom dan in september naar onze training ‘luie teamcoaching met grote impact’. Klik hier voor meer informatie.

Over Firijn

Firijn ontgrendelt de kracht van groepen.

Er zit zoveel meer in een soepel werkend team. Meer plezier, meer inzet, meer commitment, meer snelheid en vooral: meer resultaat. In omzet, in klanttevredenheid, in prestaties, in efficiency, in kwaliteit. Om dat er uit te halen, moet je soms wél stevig ingrijpen. En dan heb je aan ons een goeie.
We hebben een behoorlijk afwijkende werkwijze van de meeste andere coaches.

In alles wat we doen nemen we de groep als geheel als uitgangspunt – niet het individu. Omdat we geloven dat échte verandering, verandering die blijft, alleen in de onderlinge dynamiek kan plaatsvinden. Het is de interactie die teams kan bouwen en breken.

Ben je geïnteresseerd geraakt? Aarzel in dat geval niet om contact met ons op te nemen. Wij zijn er voor je. En voor je team.

Resultaat boeken door op je handen te zitten

Resultaat boeken door op je handen te zitten

Het belang van een goed contract met je opdrachtgever

“Wat een goed idee!” zegt onze opdrachtgever en afdelingshoofd. “Het lijkt me echt belangrijk dat zij individueel feedback krijgt op haar houding en jullie verwoorden haar houding nu heel treffend. Nemen jullie even contact met haar op voor de volgende teamsessie?”

Mijn ego krijgt een aai. Ik hoor ons ‘ja’ zeggen.
Tegelijkertijd stijgt er een gevoel van onbehagen op. Onrust in mijn lijf.

In de trein naar huis beginnen de alarmbellen te rinkelen.

Wie heeft de aap op zijn schouders?

“Potverdorie”, denk ik bij mezelf, “We zijn er weer ingestonken”

Léonie, mijn collega, denkt er blijkbaar hetzelfde over want even later belt ze me.

“Dit gesprek moeten wij niet naar ons toe trekken.” zegt Léonie.
“Het is een managementtaak. Hij komt er weer lekker mee weg zo.”

We besluiten onze opdrachtgever, het afdelingshoofd, te bellen om de taak terug te leggen.

Rollen expliciet maken

Tijdens deze opdracht zijn we continu bezig de rollen helder te krijgen en te houden.
Wie is waarvoor verantwoordelijk? Wat trekken wij, als teamcoaches, wel en niet naar ons toe?
(Zie ook onze visie op teamcoaching)

Alles in het afdelingshoofd doet een beroep op ons om voor hem te gaan zorgen.
Zodat hij zelf al die spannende confrontaties niet aan hoeft te gaan.
We worden binnengehaald als helden.

De verleiding is groot om het te gaan doen.
Die spannende coachgesprekken van hem over te nemen, de voortgang in het verbetertraject te houden, de leidinggevende achter zijn broek aan te zitten.

Ze hebben er goed geld voor over om die shit uit handen te geven.
Dat wel. Commercieel aantrekkelijk dus.

Resultaat boeken door op je handen te zitten

We hebben onze opdrachtgever belooft om te hélpen.
Dat doen we niet als we hem in zijn comfortzone laten modderen en we zijn werk overnemen.

Dan gaat hij nooit zijn plek innemen als de leidinggevende die grenzen stelt aan ontoelaatbaar gedrag en die heldere kaders schept; doet wat ie zegt en zegt wat ie doet.

En het team gaat haar verantwoordelijkheid niet pakken als de leidinggevende blijft doen wat ie doet.

Het belang van contracteren

Bij de start van het traject hebben we dit allemaal besproken.
Wat verwachten we van jou als leidinggevende?
Wat verwachten we van het team?
Wat mag je van onze rol verwachten? Wat doen we wel en niet?
En dat we geen toverstafje hadden.
Hij hoefde gezien de complexiteit van de conflicten geen wonderen te verwachten.

Belangrijke zaken om op te contracteren voordat je een opdracht aanneemt.

Maar in de praktijk moet je vaak meerdere keren opnieuw contracteren.

Ik bel de leidinggevende op om het patroon met hem te bespreken.

Ik zeg hem dat het voor ons voelt alsof wij ons onderhand meer verantwoordelijk voelen voor het resultaat dan hij.
Dat we hem graag helpen en begeleiden om de noodzakelijke en spannende gesprekken aan te gaan, maar dat hij die moet doen.

Bovendien, vertel ik hem, houdt hij ons alleen aan boord als hij meer prioriteit gaat geven aan dit verandertraject.

Er zit aardig wat spanning in mijn lijf.
“Shit, gaan we dit echt doen?
Het risico lopen dat we opdracht kwijt zijn?”

Maar voor het eerst heb ik het idee dat het landt.
Hij is niet beledigd maar geschrokken.
Geeft aan dat het binnenkomt. Dat hij ons erg graag aan boord houdt.
Dat hij aan de bak gaat. Een paar dagen later belt hij me uit zichzelf op om verslag te doen van een spannend en vruchtbaar gesprek met één van zijn teamleden.

Er zit weer beweging in.

Wil je leren hoe je met of binnen jouw organisatie goed kan contracteren? Zodat voor alle partijen helder is wat hun rol is en ze weten wat ze van jou kunnen verwachten? Binnenkort organiseren we een online training over dit onderwerp: Contracteren, de basis voor goede teamcoaching

Over Firijn

Firijn ontgrendelt de kracht van groepen.

Er zit zoveel meer in een soepel werkend team. Meer plezier, meer inzet, meer commitment, meer snelheid en vooral: meer resultaat. In omzet, in klanttevredenheid, in prestaties, in efficiency, in kwaliteit. Om dat er uit te halen, moet je soms wél stevig ingrijpen. En dan heb je aan ons een goeie.
We hebben een behoorlijk afwijkende werkwijze van de meeste andere coaches.

In alles wat we doen nemen we de groep als geheel als uitgangspunt – niet het individu. Omdat we geloven dat échte verandering, verandering die blijft, alleen in de onderlinge dynamiek kan plaatsvinden. Het is de interactie die teams kan bouwen en breken.

Ben je geïnteresseerd geraakt? Aarzel in dat geval niet om contact met ons op te nemen. Wij zijn er voor je. En voor je team.

Een teamcoach is geen Eva Jinek!

Een teamcoach is geen Eva Jinek!

Vragen stellen is als teamcoach heel belangrijk. Maar het stellen van veel vragen is geen garantie dat een team ook werkelijk in beweging komt. 

“Kun jij jouw blik ondertitelen, David?”
David kijkt me aan. En haalt zijn schouders op.
De rest van het team richt zich nu naar mij.
Ze zijn benieuwd hoe ik dit ga oplossen.

Vragen stellen

Nu houd ik wel van een uitdaging.
Dus vraag ik David opnieuw:
“Die blik die je net trok kun je die toelichten?”
“Nou gewoon” zegt David.
“Hoe bedoel je gewoon?“ vraag ik neutraal.
“Ik vind het allemaal erg lang duren.” Geeft David aan.
“Wat precies vind je lang duren, David?”
“Nou, dit overleg en het hele proces enzo.”
“Wat zou jij dan willen?” vraag ik.
Het lijkt erop dat we een goed gesprek hebben.
De rest van het team kijkt doodstil toe.

Eva Jinek-alarmbel

Dan gaat mijn Eva Jinek-alarmbel af.

Misschien moet ik die even uitleggen.

De Eva Jinek-alarmbel betekent voor mij
dat ik, als teamcoach, heel veel vragen stel.
Meestal gericht op één persoon uit de groep.
Misschien zelfs wel fantastisch goede vragen.
Dat voelt best lekker, want je voelt dat er zaken worden uitgesproken.

Maar daar help ik het team niet verder mee.

Nu ja, de meningen zijn erover verdeeld.

Hoe je een team wel helpt!

Maar wij vinden dat je een team beter helpt
door ze te leren elkaar die briljante vragen te stellen.

Natuurlijk kun je het best een keer eentje voordoen,
maar daarna moeten ze toch echt zélf aan de bak.

Want anders hebben ze prima gesprekken als jij er bij bent.
Maar zodra jij weg bent worden die spannende vragen niet meer gesteld.
Worden er weer aannames gedaan zonder te checken of die kloppen.
Dan valt het team gewoon weer keihard terug in de oude patronen.
Ze hebben immers niet zelf geleerd hoe ze die op kunnen lossen met elkaar.

Een andere vraag

Zodra ik me bewust ben van de Eva Jinek-alarmbel moet ik hard aan de slag.
Eerst met al die stemmetjes in mijn hoofd
die zeggen dat het stom is dat ik weer in deze valkuil ben getrapt
of dat het wel lang duurde voordat ik het in de gaten kreeg.
Als ik me heb herpakt, gelukkig binnen een paar tellen,
stel ik een andere vraag.

“Wat valt jullie op aan dit gesprek?”

Het blijft stil.

“Dat jij allerlei vragen stelt?” probeert Sheima.
Ik knik.
“Zouden jullie die vragen ook aan elkaar kunnen stellen?” vraag ik.
“Tuurlijk” zegt John stoer.

“Wil je het eens proberen, John?” moedig ik aan.

“Nou, David, ik ben eerlijk gezegd best benieuwd hoe jij kijkt naar
die nieuwe werkwijze die we hebben geïntroduceerd.”

David haalt zijn schouders op.
“Daar wil ik best iets over zeggen.
Ik vind het op dit moment waardeloos.”

“Wat vind je precies waardeloos?” vraagt John door.

Achterover leunen

Wat volgt is een gesprek waarbij teamleden
de één na de andere vraag stellen.
Ik ga steeds verder achterover leunen.
Er worden vragen gesteld in plaats van aannames
te doen of voor elkaar in te vullen.
Langzamerhand komt er steeds meer verbinding.

Ondertussen moet ik wel even verwerken dat ik niet langer nodig ben.
Want een team dat je nodig heeft of lijkt te hebben
is best een lekker gevoel.

Toch weet ik dat dit ze verder helpt.

Over Firijn

Firijn ontgrendelt de kracht van groepen.

Er zit zoveel meer in een soepel werkend team. Meer plezier, meer inzet, meer commitment, meer snelheid en vooral: meer resultaat. In omzet, in klanttevredenheid, in prestaties, in efficiency, in kwaliteit. Om dat er uit te halen, moet je soms wél stevig ingrijpen. En dan heb je aan ons een goeie.
We hebben een behoorlijk afwijkende werkwijze van de meeste andere coaches.

In alles wat we doen nemen we de groep als geheel als uitgangspunt – niet het individu. Omdat we geloven dat échte verandering, verandering die blijft, alleen in de onderlinge dynamiek kan plaatsvinden. Het is de interactie die teams kan bouwen en breken.

Ben je geïnteresseerd geraakt? Aarzel in dat geval niet om contact met ons op te nemen. Wij zijn er voor je. En voor je team.

Wil je meer verhalen en tips over hoe je met minder energie meer uit je samenwerking kunt halen?

Samenwerken voor gevorderden staat boordevol herkenbare teamverhalen, met praktische tips om van elke samenwerking een feestje te maken. Bestel hier de paperback of het e-book.